Leden en niet-leden van D66 verzamelen zich na een maandenlange periode van campagne in de Winkel Van Sinkel. Op 21 maart wachten zij gezamenlijk vanaf 19.30 op de uitslag van de gemeenteraadsverkiezingen.

Het groene licht van D66 verlicht het gebouw van de Winkel van Sinkel. Op de hoek zijn stemmen hoorbaar van een groepje dertigers, dat rustig met elkaar in gesprek gaat. De brede bewakers inspecteren iedereen die zich in de buurt van de ingang begeeft. In de aankomsthal staat een grote kapstok, die voor het grootste deel leeg is. Bij binnenkomst van de zaal legt een man, vermoedelijk van de organisatie, grote D66-opblaasballen in de hoeken van de ruimte. Het aantal aanwezigen is nog op twee handen te tellen. Dit zal vanavond anders zijn, wanneer Alexander Pechtold op het nu nog lege podium staat.

De progressieve partij was de afgelopen vier jaar met dertien zetels de grootste partij in de gemeenteraad. D66 hoopt na deze avond weer de grootste te zijn. Het programma begint om 20.30 uur en gaat door tot diep in de nacht. De avond zal beginnen met een woord van campagneleider Sjoerd Sjoerdsma. Daarna zullen de aanwezigen kijken naar de exitpolls, waarna Alexander Pechtold later op de avond verwacht wordt.

Bezoekers voorafgaand aan de uitslagenavond van D66 na afloop van de gemeenteraadsverkiezingen.
Foto: Koen van Weel

Wanneer de kleine wijzer van de klok richting de acht gaat, heb je aan twee handen niet meer genoeg om het aantal mensen te tellen. Sommige mensen hebben wat groens in de kleding, zo deinst de felgroene sjaal van een man mee met elke stap die hij richting de bar zet. Campagneleider Sjoerd Sjoerdsma kijkt een half uur voor het begin van het programma hoopvol over de railing naar beneden om te kijken naar de aanwezige mensen. De exitpolls van Utrecht worden om 21.20 uur bekend. Een man, netjes gekleed met overhemd in zijn broek, besluit richting de bar te gaan om nog een pilsje te halen. De barmedewerkers zijn in tegenstelling tot een half uur geleden, een stuk drukker in de weer met het inschenken van drankjes en vooral het tappen van biertjes.

Sjoerd Sjoerdsma van D66 aan het woord tijdens de uitslagenavond van de gemeenteraadsverkiezingen.
Foto: Koen van weel

“Democraten!” galmt het door de zaal. Sjoerd Sjoerdsma begint zijn speech. Hij begint met een voorbeeld: “Een oude vriendin stuurde mij vanochtend een berichtje” waarop iedereen reageert met een eerste ‘oeeeh’ van de avond. In het berichtje staat: ‘Ik heb voor het eerst in mijn leven d66 gestemd’. Het publiek begint luid te klappen, een wervelend applaus waar geen einde aan lijkt te komen.

Een twintigjarige jongen uit het publiek vertelt dat in zijn ogen de peilingen onbetrouwbaar zijn. ”Maar ze blijven wel door mijn hoofd spoken. Het gaat spannend worden met GroenLinks, we gaan nek aan nek! Toch zou het mooi zijn als we aan het langste eind kunnen trekken.”

Tien minuten lopen hiervandaan, staat Dionne Stax in Tivolivredenburg om de exitpolls aan het publiek te tonen. Dionne heeft één woord nodig om iedereen in de zaal stil te krijgen. “Er gaat wat veranderen in Utrecht”, is te horen vanaf het grote scherm. De mensen in de zaal kijken elkaar aan en voelen de bui al hangen. Er is volgens de exitpolls een verlies van vier zetels. Dit betekent dat D66 met negen zetels tweede wordt, achter GroenLinks met twaalf zetels. De mensen kijken elkaar aan en voor het eerst deze avond valt er een korte stilte. Als de uitslag uiteindelijk een beetje is bezonken, praten mensen in groepjes met elkaar na. De jongen uit het publiek reageert weer: “Ik had gehoopt op net tien zetels, maar je had het misschien kunnen verwachten.” Ondertussen komt de geur van frituur zijn kant op en pakt hij een stukje van de schaal. “Ik vind eigenlijk het verlies van de SP nog veel meer opvallen.” Op deze manier heeft iedereen zijn mening over de uitslag klaar. Een oudere man bekijkt een website op zijn telefoon. Hij reageert: “Het valt toch een beetje tegen.” “Je ziet aan het begin van de avond dat er zo hard is gewerkt om goed campagne te voeren. Kennelijk was het toch niet genoeg, het is ook gewoon heel lastig om je te onderscheiden, maar er ontbreekt toch echt wat.”

Bezoekers tijdens de uitslagenavond van D66 na afloop van de gemeenteraadsverkiezingen.
Foto: Sander Koning

Het geroezemoes in de zaal wordt luider. Iedereen praat na. Ondertussen heeft de organisatie iemand aan de telefoon. “Is ook Alexander daar?” Nadat deze man vermoedelijk antwoord krijgt op zijn vraag, snelt hij door de zaal. De cameraploegen reageren ook en beginnen na een tot nu toe relaxte indruk gemaakt te hebben plotseling wat te rennen. Dit is voor de cameraploegen hét moment van de avond. Iedereen blijft door praten, terwijl Pechtold al bijna het podium heeft bereikt. Pas wanneer de fractievoorzitter op het podium staat, heeft iedereen het door. Dit zorgt voor veel handgeklap.

Pechtold feliciteert allereerst Groenlinks en de lokale partijen die tijdens deze verkiezingen beide veel zetels hebben gewonnen. “En ja, wij hebben vandaag als ik kijk naar de exitpolls wat ingeleverd.” “We hadden vaak goud, maar in veel gemeenten hebben wij nu zilver!” Het publiek begint te applaudisseren, Pechtold wil zijn speech vervolgen, maar komt er niet meteen tussen. Hij geeft aan erg trots te zijn op alle mensen van D66. Vervolgens gaat de avond, zoals in het programma staat voorgeschreven door tot ruim na twaalven. Ondanks het verlies in zetels proberen de aanwezigen tevreden te zijn met de tweede plek.